Sưng nướu răng khôn khiến nhiều người đau nhức và ăn uống khó khăn. Trong bài viết này, Nha khoa Cẩm Tú sẽ giúp bạn hiểu rõ dấu hiệu nhận biết, nguyên nhân thường gặp và các cách xử lý phù hợp. Qua đó, bạn có thể chủ động bảo vệ sức khỏe răng miệng và hạn chế những biến chứng không mong muốn.
Sưng nướu răng khôn là gì?
Sưng nướu răng khôn là hiện tượng mô nướu quanh răng số 8 bị viêm, sưng đỏ và đau nhức. Tình trạng này thường xảy ra khi răng khôn mọc trong độ tuổi từ 17 đến 25, thời điểm xương hàm đã phát triển hoàn chỉnh.

Do không còn đủ chỗ để mọc thẳng, răng khôn dễ mọc lệch hoặc chỉ nhú một phần. Điều này khiến nướu bị chèn ép, tổn thương và tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển, dẫn đến nướu răng khôn sưng đau.
Dấu hiệu nhận biết tình trạng nướu răng khôn bị sưng
Sưng nướu quanh răng khôn có thể biểu hiện từ nhẹ đến nặng. Việc nhận biết đúng mức độ giúp bạn chủ động theo dõi và điều trị kịp thời, tránh biến chứng không mong muốn.
Dấu hiệu sưng nướu răng khôn mức độ nhẹ
Ở giai đoạn nhẹ, sưng nướu răng khôn thường chỉ gây khó chịu âm ỉ và chưa ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt. Vùng nướu quanh răng số 8 có thể hơi phồng, căng và đổi màu hồng đậm hơn so với các răng khác.

Người bệnh thường cảm thấy đau nhẹ khi nhai hoặc chạm vào khu vực răng khôn. Miệng có thể xuất hiện mùi khó chịu, đặc biệt vào buổi sáng. Khi đánh răng, nướu dễ nhạy cảm và có thể rỉ máu nhẹ do đang trong tình trạng viêm.
Dấu hiệu sưng nướu răng khôn nguy hiểm cần cảnh giác
Khi sưng nướu quanh răng khôn chuyển sang mức độ nặng, các biểu hiện không chỉ xuất hiện trong khoang miệng mà còn ảnh hưởng đến toàn cơ thể. Người bệnh có thể bị sốt kéo dài, kèm theo cảm giác đau đầu hoặc choáng nhẹ, cho thấy tình trạng viêm đã tiến triển.

Ngoài ra, vùng cổ hoặc dưới hàm có thể xuất hiện hạch sưng và đau khi ấn vào. Cơ thể thường xuyên uể oải, ăn uống kém do đau khi nhai nuốt. Đây là những dấu hiệu cảnh báo viêm nhiễm nghiêm trọng, cần được thăm khám nha khoa sớm để tránh biến chứng.
Nguyên nhân gây sưng nướu răng khôn phổ biến nhất
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến nướu răng khôn bị sưng. Phần lớn liên quan trực tiếp đến quá trình mọc răng và vấn đề vệ sinh răng miệng ở vị trí răng số 8 như:
- Răng khôn mọc lệch, mọc ngầm hoặc mọc kẹt: Răng số 8 không đủ chỗ mọc thẳng sẽ chèn ép mô nướu xung quanh, gây viêm và sưng đau kéo dài.
- Viêm lợi trùm răng khôn: Nướu che phủ một phần răng khôn khiến vi khuẩn và thức ăn dễ tích tụ, dẫn đến sưng nướu quanh răng khôn tái phát.
- Vệ sinh răng miệng kém ở vùng răng số 8: Răng khôn nằm sâu trong hàm, khó làm sạch, tạo điều kiện cho mảng bám và vi khuẩn phát triển gây viêm nướu.
- Viêm nha chu, nhiễm khuẩn quanh răng: Vi khuẩn tấn công mô quanh răng làm nướu sưng, đau và dễ chảy máu, đặc biệt ở khu vực răng khôn.
- Thức ăn mắc kẹt lâu ngày quanh răng khôn: Thức ăn không được loại bỏ kịp thời gây kích ứng mô nướu, làm tình trạng sưng nướu răng khôn nặng hơn.

Nhìn chung, sưng nướu quanh răng khôn không phải là tình trạng đơn lẻ mà thường xuất phát từ nhiều yếu tố kết hợp. Việc xác định đúng nguyên nhân sẽ giúp lựa chọn cách xử lý phù hợp, hạn chế viêm kéo dài và ngăn ngừa biến chứng về sau.
Sưng nướu răng khôn có gây nguy hiểm như thế nào?
Khi tình trạng sưng nướu quanh răng khôn kéo dài hoặc tái phát nhiều lần, nguy cơ ảnh hưởng đến răng miệng và sức khỏe tổng thể là điều không nên chủ quan. Dưới đây là những vấn đề có thể xảy ra nếu sưng nướu răng khôn không được điều trị kịp thời.
Viêm nhiễm lan rộng vùng hàm
Khi nướu bị viêm kéo dài, vi khuẩn có thể xâm nhập sâu vào các mô mềm xung quanh răng khôn. Tình trạng viêm không chỉ khu trú tại nướu mà còn lan sang vùng hàm lân cận. Người bệnh có thể cảm nhận rõ cảm giác căng tức và đau tăng dần theo thời gian.

Nếu không được kiểm soát sớm, viêm có thể hình thành ổ áp xe kèm mủ. Điều này gây đau nhiều, sưng to và làm quá trình điều trị trở nên phức tạp hơn. Trong một số trường hợp, người bệnh còn có thể kèm theo sốt và mệt mỏi.
Ảnh hưởng đến các răng kế cận
Không chỉ gây ra sưng nướu răng khôn, răng khôn mọc lệch còn tạo áp lực liên tục lên răng bên cạnh, đặc biệt là răng số 7. Áp lực này có thể làm răng kế cận bị xô lệch hoặc tổn thương men răng. Tình trạng này diễn ra âm thầm nên người bệnh thường khó nhận biết sớm.
Lâu ngày, vùng tiếp xúc giữa hai răng dễ tích tụ mảng bám, làm tăng nguy cơ sâu răng. Nếu không xử lý, các răng xung quanh cũng có thể bị ảnh hưởng theo. Điều này khiến việc điều trị về sau phức tạp và tốn nhiều thời gian hơn.
Suy giảm chức năng nhai
Khi sưng nướu răng khôn, việc ăn nhai trở nên khó khăn và kém thoải mái. Người bệnh thường tránh nhai ở bên hàm có răng khôn đang viêm. Lâu dần, thói quen này có thể gây mất cân bằng lực nhai giữa hai bên hàm.

Việc ăn uống không đầy đủ kéo dài có thể ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ dinh dưỡng. Điều này tác động trực tiếp đến sức khỏe và sinh hoạt hằng ngày. Cơ thể dễ rơi vào trạng thái mệt mỏi và suy giảm thể lực.
Nguy cơ nhiễm trùng toàn thân
Trong những trường hợp nặng, vi khuẩn từ vùng nướu viêm có thể xâm nhập vào máu. Khi đó, nguy cơ nhiễm trùng toàn thân sẽ tăng lên. Người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như sốt cao, mệt mỏi hoặc suy nhược.
Đây là tình trạng nguy hiểm, cần được can thiệp y tế kịp thời. Việc điều trị chậm trễ có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tổng thể. Do đó, không nên chủ quan khi sưng nướu răng khôn kéo dài hoặc diễn biến nặng.
Viêm nướu có mủ quanh răng số 8
Răng khôn nằm sâu trong hàm nên rất khó vệ sinh sạch sẽ. Thức ăn và mảng bám dễ tích tụ quanh nướu trong thời gian dài. Đây là môi trường thuận lợi để vi khuẩn sinh sôi nhanh chóng.
Khi vi khuẩn phát triển mạnh, nướu có thể xuất hiện mủ, kèm theo đau nhức và mùi hôi miệng. Lúc này, sưng nướu quanh răng khôn trở nên nặng hơn và cần điều trị chuyên sâu. Việc can thiệp sớm giúp hạn chế nguy cơ viêm lan rộng và biến chứng.
Cách giảm sưng nướu quanh răng khôn tại nhà
Với tình trạng sưng nướu răng khôn ở mức độ nhẹ, bạn có thể áp dụng một số biện pháp chăm sóc tại nhà để giảm đau và khó chịu tạm thời:
- Súc miệng bằng nước muối ấm: Thực hiện 3 – 4 lần/ngày giúp làm sạch khoang miệng, hạn chế vi khuẩn và làm dịu vùng nướu đang bị sưng.
- Chườm lạnh bên ngoài vùng má: Chườm lạnh giúp co mạch, từ đó giảm sưng và cảm giác đau nhức quanh răng khôn.
- Giữ vệ sinh răng miệng kỹ hơn: Chải răng nhẹ nhàng, làm sạch kẽ răng bằng chỉ nha khoa giúp hạn chế mảng bám tích tụ quanh răng số 8.
- Tránh nhai thức ăn cứng, dai: Việc hạn chế tác động lực nhai mạnh giúp vùng nướu tổn thương có thời gian hồi phục.

Nếu sưng nướu quanh răng khôn không giảm sau vài ngày hoặc có dấu hiệu nặng hơn, bạn nên đi nha khoa để được kiểm tra.
Điều trị sưng nướu răng khôn tại nha khoa
Khi sưng nướu quanh răng khôn kéo dài hoặc có dấu hiệu viêm nhiễm nặng, việc điều trị tại nha khoa là cần thiết. Bác sĩ sẽ đánh giá nguyên nhân và đưa ra phương án phù hợp.
Vệ sinh để làm sạch vùng răng khôn
Bác sĩ sẽ tiến hành làm sạch sâu khu vực răng khôn. Mảng bám, cao răng và thức ăn mắc kẹt dưới nướu được loại bỏ triệt để. Quá trình này giúp giảm áp lực viêm tại chỗ và hạn chế vi khuẩn tiếp tục phát triển.
Việc này giúp giảm vi khuẩn gây viêm và hỗ trợ nướu phục hồi nhanh hơn. Đây thường là bước điều trị đầu tiên khi sưng nướu răng khôn còn nhẹ. Sau khi làm sạch, cảm giác đau và sưng thường giảm rõ trong thời gian ngắn.
Dùng thuốc theo chỉ định bác sĩ
Trong trường hợp viêm rõ rệt, bác sĩ có thể kê thuốc giảm đau hoặc kháng viêm phù hợp. Thuốc giúp kiểm soát cơn đau và hạn chế nhiễm trùng lan rộng. Việc dùng thuốc đúng chỉ định còn giúp rút ngắn thời gian sưng nướu quanh răng khôn hồi phục.

Việc này giúp giảm vi khuẩn gây viêm và hỗ trợ nướu phục hồi nhanh hơn. Đây thường là bước điều trị đầu tiên khi sưng nướu quanh răng khôn còn nhẹ. Sau khi làm sạch, cảm giác đau và sưng thường giảm rõ trong thời gian ngắn.
Cắt lợi trùm răng khôn và nhổ bỏ răng khôn
Trong trường hợp sưng nướu răng khôn do viêm lợi trùm, bác sĩ có thể chỉ định loại bỏ phần nướu che phủ răng. Thủ thuật này giúp răng khôn lộ rõ hơn, hạn chế tình trạng vi khuẩn và thức ăn tích tụ quanh nướu.
Sau khi cắt lợi trùm, việc vệ sinh răng miệng trở nên dễ dàng hơn, từ đó giảm rõ rệt tình trạng sưng đau. Với những răng khôn mọc lệch, gây viêm tái phát nhiều lần, bác sĩ có thể cân nhắc nhổ răng khôn để ngăn biến chứng và giúp người bệnh sinh hoạt thoải mái hơn sau khi hồi phục.
Những việc KHÔNG nên làm khi bị sưng nướu quanh răng khôn
Khi bị sưng nướu răng khôn, nhiều người có xu hướng tự xử lý tại nhà để giảm đau nhanh. Tuy nhiên, một số thói quen tưởng chừng vô hại lại có thể khiến tình trạng viêm trở nên nghiêm trọng hơn nếu áp dụng sai cách:
- Không tự ý nặn mủ hoặc chọc vào vùng nướu sưng: Việc tác động trực tiếp vào nướu có thể làm vi khuẩn lan sâu hơn, khiến tình trạng viêm trở nên nghiêm trọng.
- Không tự ý sử dụng thuốc kháng sinh: Dùng thuốc không đúng chỉ định dễ gây kháng thuốc và che lấp triệu chứng, làm khó khăn cho việc điều trị sau này.
- Không chườm nóng khi nướu đang viêm cấp: Nhiệt nóng có thể làm tăng lưu lượng máu, khiến vùng sưng nướu răng khôn đau và phù nề nhiều hơn.
- Không ăn nhai mạnh hoặc dùng thức ăn cứng, dai: Lực nhai lớn có thể làm nướu tổn thương thêm và kéo dài thời gian hồi phục.

Câu hỏi thường gặp về sưng nướu quanh răng khôn
Sưng nướu quanh răng khôn khiến nhiều người lo lắng và băn khoăn không biết có nguy hiểm hay không, bao lâu thì khỏi. Những câu hỏi dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về tình trạng này và cách xử lý phù hợp.
Sưng nướu quanh răng khôn có tự khỏi không?
Trong một số trường hợp nhẹ, sưng nướu răng khôn có thể giảm dần sau vài ngày nếu được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, nếu nguyên nhân là răng mọc lệch hoặc viêm lợi trùm, tình trạng này rất dễ tái phát và khó tự khỏi hoàn toàn.
Sưng nướu quanh răng khôn bao lâu thì khỏi?
Thời gian hồi phục phụ thuộc vào mức độ viêm và cách xử lý. Với trường hợp nhẹ, nướu có thể đỡ sau 3 – 7 ngày. Nếu viêm nặng hoặc nhiễm trùng, thời gian kéo dài hơn và cần điều trị nha khoa.
Lợi đang sưng có nhổ răng khôn được không?
Thông thường, bác sĩ sẽ kiểm soát tình trạng viêm trước khi nhổ răng khôn để đảm bảo an toàn. Chỉ trong một số trường hợp đặc biệt, việc nhổ răng mới được thực hiện khi nướu còn sưng.
Chườm lạnh hay chườm nóng tốt hơn khi bị sưng nướu răng khôn?
Chườm lạnh thường được khuyến nghị trong giai đoạn sưng viêm cấp vì giúp giảm đau và giảm sưng. Chườm nóng không phù hợp khi nướu đang viêm vì có thể làm tình trạng sưng nặng hơn.
Có phải ai bị sưng nướu quanh răng khôn cũng cần nhổ răng không?
Không phải trường hợp nào cũng cần nhổ răng khôn. Bác sĩ sẽ dựa vào hướng mọc, mức độ viêm và nguy cơ biến chứng để đưa ra chỉ định phù hợp cho từng người.
Kết luận
Sưng nướu răng khôn có thể gây khó chịu nếu không được xử lý đúng cách. Việc nhận biết sớm dấu hiệu, xác định nguyên nhân và chăm sóc phù hợp sẽ giúp hạn chế viêm kéo dài và biến chứng. Khi cần tư vấn chuyên sâu, Nha khoa Cẩm Tú là địa chỉ đáng tin cậy để bạn an tâm chăm sóc sức khỏe răng miệng.